Η Ηλεία… ακόμα τρέμει τη φωτιά – Οι 49 νεκροί δεν ξεχνιούνται, εμείς τί μάθαμε;

19 χρόνια μετά, ο καπνός ακόμα...μυρίζει 2007 -Του Κώστα Γκελντή , Αστυνομικού Συντάκτη

Οι φλόγες του 2007 έσβησαν. Ο πόνος όχι. Και το πιο σκληρό είναι πως, δεκαεννέα χρόνια μετά, ο τόπος που έθαψε 49 ανθρώπους εξακολουθεί κάθε καλοκαίρι να κοιτάζει τον καπνό στον ορίζοντα και να αναρωτιέται «Θα ξαναζήσουμε τα ίδια;»

Υπάρχουν ημερομηνίες που τις γράφει το ημερολόγιο. Και υπάρχουν ημερομηνίες που γράφονται πάνω στους ανθρώπους.

Η 24η Αυγούστου 2007 για την Ηλεία είναι μία από αυτές. Δεν είναι μια επέτειος.

Δεν είναι μια μαύρη σελίδα που γυρίζουμε μία φορά τον χρόνο για να θυμηθούμε, να καταθέσουμε ένα στεφάνι, να πούμε δυο λόγια και ύστερα να συνεχίσουμε. Είναι μια πληγή που δεν έκλεισε ποτέ.

Δεκαεννέα χρόνια.

Ένα παιδί που γεννήθηκε τότε, σήμερα είναι ένας νέος άνθρωπος.

Κι όμως, για εκείνους που έζησαν εκείνες τις ώρες, ο χρόνος σταμάτησε.

Σταμάτησε σε έναν δρόμο στην Αρτέμιδα.

Στα καμένα αυτοκίνητα.

Στους ανθρώπους που έτρεχαν χωρίς να ξέρουν προς τα πού να σωθούν.

Στα τηλέφωνα που χτυπούσαν και κανείς δεν απαντούσε.

Στους συγγενείς που έψαχναν μέσα στη νύχτα τους δικούς τους.

Στους πυροσβέστες που μπήκαν μέσα στην κόλαση και κάποιοι δεν γύρισαν ποτέ.

Στα σπίτια που το πρωί είχαν οικογένειες και το βράδυ ήταν ένας σωρός από στάχτες.

Σαράντα εννέα άνθρωποι.

Μη βιαστεί κανείς να το διαβάσει σαν αριθμό.

Δεν είναι αριθμός.

Ήταν πατέρες. Ήταν μανάδες. Ήταν παιδιά. Ήταν παππούδες και γιαγιάδες. Ήταν άνθρωποι που εκείνο το πρωί σηκώθηκαν από το κρεβάτι τους χωρίς να γνωρίζουν ότι δεν θα ξημέρωνε γι’ αυτούς άλλη μέρα.

Στην Αρτέμιδα, 27 άνθρωποι εγκλωβίστηκαν και χάθηκαν σε ένα σημείο του δρόμου. Συνολικά, οι φωτιές εκείνου του καλοκαιριού άφησαν πίσω τους χιλιάδες αστέγους, κατεστραμμένα σπίτια, νεκρά ζώα και εκατομμύρια καμένα ελαιόδεντρα.

Όμως υπάρχουν πράγματα που δεν μετριούνται.

Πόσο ζυγίζει η μυρωδιά του καμένου όταν την κουβαλάς δεκαεννέα χρόνια;

Πώς μετριέται ο τρόμος ενός ανθρώπου που βλέπει, ακόμη και σήμερα, έναν καπνό να σηκώνεται πίσω από το βουνό και για λίγα δευτερόλεπτα επιστρέφει στο 2007;

Πώς αποζημιώνεται μια μάνα που έχασε το παιδί της;

Πώς ξαναφυτεύεις μια ζωή;

Και κυρίως… τι μάθαμε;

Γιατί αυτή είναι η ερώτηση που, δεκαεννέα χρόνια μετά, έχουμε υποχρέωση να κάνουμε.

Όχι τι θυμόμαστε.

Τι μάθαμε.

Ναι, από το 2007 μέχρι σήμερα άλλαξαν πράγματα. Υπάρχει το 112. Υπάρχουν νέες δομές Πολιτικής Προστασίας, περισσότερα τεχνολογικά εργαλεία, οργανωμένες εκκενώσεις, ΕΜΟΔΕ, περισσότερες δυνατότητες επιτήρησης και ταχύτερης κινητοποίησης.

Αλλά για τον κάτοικο της Ηλείας υπάρχει κάτι που δεν άλλαξε αρκετά.

Ο φόβος.

Κάθε Ιούνιο, κάθε Ιούλιο, κάθε Αύγουστο, κοιτάμε τον άνεμο.

Μυρίζουμε τον αέρα.

Βλέπουμε τον καπνό.

Ακούμε το πρώτο πυροσβεστικό.

Και μέσα μας γεννιέται η ίδια σκέψη: «Πού είναι η φωτιά;»

Αυτό είναι το πραγματικό αποτύπωμα του 2007.

Ένας ολόκληρος τόπος εκπαιδεύτηκε να φοβάται το καλοκαίρι.

Και δεν μπορεί κανείς να πει ότι αυτός ο φόβος είναι παράλογος.

Τ ο 2021 η Ηλεία κάηκε ξανά . Στην Αρχαία Ολυμπία και στον Δήμο Πύργου ο απολογισμός έφθασε περίπου τα 127.000 καμένα στρέμματα. Χωριά εκκενώθηκαν, σπίτια κάηκαν και για ημέρες ο τόπος ξαναζούσε εικόνες που ήθελε με κάθε τρόπο να ξεχάσει.

Το 2025 , στην ορεινή ζώνη της Αρχαίας Ολυμπίας, περισσότερα από 8.000 στρέμματα έγιναν ξανά στάχτη. Ήταν, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν τότε, η τέταρτη φωτιά μέσα σε 30 χρόνια στην ίδια περιοχή.

Και φτάσαμε στο 2026.

Μόλις λίγες ημέρες πριν από τη φετινή επέτειο, η Πυροσβεστική έτρεχε ξανά σε σχεδόν ταυτόχρονες φωτιές από τη μια άκρη της Ηλείας, στην άλλη.

Λίγες ημέρες αργότερα καταγράφηκαν και συλλήψεις για πρόκληση πυρκαγιάς, σε μια περίοδο κατά την οποία ο δείκτης επικινδυνότητας ήταν πολύ υψηλός.

Πόσα καλοκαίρια χρειάζονται για να πάψουμε να θεωρούμε τη σωτηρία επιτυχία και να κάνουμε επιτέλους την πρόληψη αυτονόητη;

Δεν γίνεται κάθε χρόνο να ευχόμαστε να φυσήξει λίγο λιγότερο.

Δεν γίνεται να παρακαλάμε να προλάβουν τα αεροπλάνα.

Δεν γίνεται η ασφάλεια ενός χωριού να εξαρτάται από το αν η φωτιά θα αλλάξει κατεύθυνση.

Δεν γίνεται η λέξη «ευτυχώς» να είναι σχέδιο Πολιτικής Προστασίας.

«Ευτυχώς δεν μπήκε στο χωριό».

«Ευτυχώς άλλαξε ο αέρας».

«Ευτυχώς πρόλαβαν».

«Ευτυχώς δεν είχαμε θύματα».

Όχι.

Μετά το 2007 δεν μας αρκεί το «ευτυχώς».

Η Ηλεία πλήρωσε πολύ ακριβά το δικαίωμα να απαιτεί σχέδιο.

Να απαιτεί καθαρισμούς πριν από τη φωτιά και όχι απολογισμούς μετά.

Να απαιτεί δασικούς δρόμους, αντιπυρικές ζώνες, υδατοδεξαμενές, συντήρηση του δικτύου, πραγματική επιτήρηση, ενημέρωση, προσωπικό και μέσα.

Να απαιτεί οι αρμόδιοι να θυμούνται την 24η Αυγούστου όχι μόνο στις 24 Αυγούστου.

Γιατί αυτό είναι ίσως το πιο εξοργιστικό από όλα.

Κάθε χρόνο στεκόμαστε μπροστά στα μνημεία.

Κάθε χρόνο ακούμε τα ίδια λόγια.

«Δεν ξεχνάμε».

«Τιμούμε τη μνήμη».

«Ποτέ ξανά».

Μόνο που το «ποτέ ξανά» δεν είναι φράση για στεφάνι.

Είναι υποχρέωση.

Και η μνήμη χωρίς πράξη κινδυνεύει να γίνει άλλοθι.

Οι νεκροί του 2007 δεν χρειάζονται άλλους λόγους.

Δεν χρειάζονται άλλες φωτογραφίες επισήμων μπροστά στα μνημεία.

Χρειάζονται κάτι πολύ πιο δύσκολο: να αποδείξουμε ότι ο θάνατός τους μάς δίδαξε.

Να μπορεί κάποτε ένας άνθρωπος στη Ζαχάρω, στην Αρτέμιδα, στην Ολυμπία, στα Κρέστενα, στα χωριά της Ηλείας, να δει έναν μαύρο καπνό τον Αύγουστο χωρίς να παγώσει το αίμα του.

Να μην ψάχνει πρώτα πού είναι τα παιδιά του.

Να μην κοιτάζει αν το αυτοκίνητο έχει βενζίνη.

Να μην σκέφτεται από ποιον δρόμο θα φύγει.

Να μη γυρίζει, μέσα σε ένα δευτερόλεπτο, δεκαεννέα χρόνια πίσω.

Γιατί σήμερα δεν θυμόμαστε μόνο εκείνους που χάθηκαν.

Θυμόμαστε και εκείνους που έμειναν πίσω.

Εκείνους που έζησαν.

Και καμμιά φορά, το να ζήσεις σημαίνει να κουβαλάς για πάντα εκείνους που δεν τα κατάφεραν.

19 χρόνια μετά, οι φλόγες εκείνου του Αυγούστου έχουν σβήσει.

Τα δέντρα σε πολλά σημεία ξαναφύτρωσαν.

Τα σπίτια ξαναχτίστηκαν.

Οι δρόμοι καθάρισαν.

Τα παιδιά μεγάλωσαν.

Μόνο που υπάρχουν 49 θέσεις που δεν γέμισαν ποτέ ξανά.

Υπάρχουν οικογενειακά τραπέζια όπου κάποιος λείπει.

Υπάρχουν άνθρωποι που κάθε 24 Αυγούστου δεν μετρούν χρόνια.

Μετρούν απουσίες.

Και υπάρχει ένας ολόκληρος τόπος που, κάθε φορά που ο ουρανός σκοτεινιάζει από καπνό, θυμάται.

Γι’ αυτό σήμερα δεν θα πούμε απλώς «δεν ξεχνάμε».

Θα πούμε κάτι δυσκολότερο.

Δεν έχουμε δικαίωμα να ξεχάσουμε.

Γιατί αν δεκαεννέα χρόνια μετά εξακολουθούμε κάθε καλοκαίρι να φοβόμαστε ότι η ιστορία μπορεί να επαναληφθεί, τότε το μεγαλύτερο χρέος απέναντι στους ανθρώπους που χάθηκαν παραμένει ακόμη ανοιχτό.

Και απέναντι σε εκείνους τους 49, το «κάναμε ό,τι μπορούσαμε» δεν μπορεί να είναι ποτέ ξανά αρκετό.

Πηγή: patrisnews.com