Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ, οι εισαγωγές νωπών οπωροκηπευτικών παρακολουθούνται μέσω του πληροφοριακού συστήματος Μητρώο Εμπόρων Νωπών Οπωροκηπευτικών (ΜΕΝΟ), στο οποίο καταχωρούνται υποχρεωτικά όλες οι εισαγωγές, οι εξαγωγές και οι ενδοενωσιακές διακινήσεις.

Η ενίσχυση των ελέγχων στις εισαγωγές εσπεριδοειδών, η αντιμετώπιση των φαινομένων «ελληνοποιήσεων» και η προστασία της ελληνικής παραγωγής βρίσκονται στο επίκεντρο της απάντησης που απέστειλε το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων στη Βουλή, έπειτα από σχετική αναφορά του βουλευτή Ηλείας Μιχάλη Κατρίνη. Το έγγραφο που υπογράφει ο υφυπουργός Γιάννης Ανδριανός παρουσιάζει αναλυτικά στοιχεία για τους ελέγχους που πραγματοποιούνται σε όλη τη χώρα, ενώ περιλαμβάνει και ειδική αναφορά στην Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας, η οποία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες περιοχές παραγωγής εσπεριδοειδών της χώρας.

Σύμφωνα με το ΥΠΑΑΤ , οι εισαγωγές νωπών οπωροκηπευτικών παρακολουθούνται μέσω του πληροφοριακού συστήματος Μητρώο Εμπόρων Νωπών Οπωροκηπευτικών (ΜΕΝΟ), στο οποίο καταχωρούνται υποχρεωτικά όλες οι εισαγωγές, οι εξαγωγές και οι ενδοενωσιακές διακινήσεις. Το σύστημα επιτρέπει την ανάλυση επικινδυνότητας κάθε φορτίου και καθορίζει εάν θα πραγματοποιηθεί φυσικός έλεγχος ή όχι. Παράλληλα, όλα τα εισαγόμενα φορτία υποβάλλονται σε έλεγχο εγγράφων, ενώ διενεργούνται και δειγματοληπτικοί έλεγχοι ταυτότητας και ποιότητας, με ποσοστά που κυμαίνονται από 5% έως 50%, ανάλογα με το προϊόν και το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Έλεγχοι σε περισσότερα από 74 εκατ. κιλά εσπεριδοειδών

Τα στοιχεία που παραθέτει το Υπουργείο δείχνουν ότι από την 1η Ιανουαρίου 2024 έως τις 2 Ιουλίου 2026 αναγγέλθηκαν συνολικά 2.172 φορτία εσπεριδοειδών από τρίτες χώρες, συνολικής ποσότητας 74.219.252 κιλών. Τα περισσότερα φορτία προήλθαν από τη Νότια Αφρική, την Αργεντινή και την Αίγυπτο, ενώ εισαγωγές πραγματοποιήθηκαν επίσης από την Τουρκία, το Ισραήλ, την Κίνα και άλλες χώρες.

Από τα φορτία αυτά ελέγχθηκαν 943, ποσοστό περίπου 43%, ενώ επτά φορτία δεσμεύτηκαν επειδή διαπιστώθηκαν παραβάσεις και επιβλήθηκαν τα προβλεπόμενα διοικητικά μέτρα συμμόρφωσης. Το Υπουργείο επισημαίνει ακόμη ότι οι εισαγωγές πορτοκαλιών από την Αίγυπτο δεν παρουσιάζουν διαχρονικά αυξητική τάση, παραθέτοντας σχετικά στοιχεία ανά έτος.

Παράλληλα, κατά το ίδιο χρονικό διάστημα πραγματοποιήθηκαν 1.361 έκτακτοι έλεγχοι σε επιχειρήσεις τυποποίησης και συσκευασίας, επιχειρήσεις χονδρικής και λιανικής, φορτία στο οδικό δίκτυο και σημεία εξόδου της χώρας. Οι έλεγχοι αυτοί οδήγησαν στη διαπίστωση 280 μη συμμορφώσεων, στην επιβολή 146 κυρώσεων, ενώ 22 υποθέσεις παραπέμφθηκαν στις αρμόδιες επιτροπές για την επιβολή προστίμων.

Η εικόνα της Ηλείας

Ιδιαίτερη σημασία για την Ηλεία έχουν τα στοιχεία που παραθέτει το Υπουργείο σχετικά με τον τομέα των εσπεριδοειδών. Σύμφωνα με το Εθνικό Μητρώο Αγροτικών Συνεταιρισμών (ΕΜΑΣ 2025), στην Περιφερειακή Ενότητα λειτουργούν τρεις αναγνωρισμένες Οργανώσεις Παραγωγών στον τομέα των οπωροκηπευτικών με εσπεριδοειδή μεταξύ των αναγνωρισμένων προϊόντων τους.

Πρόκειται για τις Οργανώσεις Παραγωγών «ΔΙΑΣ», «ΚΑΜΠΟΣ» και την Οργάνωση Παραγωγών Βιοπαραγωγών Δυτικής Ελλάδας, με τις δύο πρώτες να υλοποιούν ήδη επιχειρησιακά προγράμματα που χρηματοδοτούν δράσεις για τη βελτίωση της παραγωγής, της εμπορίας, την περιβαλλοντική διαχείριση και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των παραγωγών.

Ακόμη πιο αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία του ΟΣΔΕ για το 2025, τα οποία καταγράφουν ότι στην Ηλεία δραστηριοποιούνται 3.507 παραγωγοί εσπεριδοειδών, οι οποίοι καλλιεργούν συνολικά 2.984,74 εκτάρια.

Η μεγαλύτερη παραγωγική βάση αφορά τα πορτοκάλια, με 2.571 παραγωγούς και 2.455,57 εκτάρια, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η καλλιέργεια αποτελεί τον βασικό πυλώνα του κλάδου στην περιοχή. Παράλληλα, καταγράφονται 429 παραγωγοί μανταρινιών σε έκταση 247,41 εκταρίων, 306 παραγωγοί λεμονιών με 129,04 εκτάρια, καθώς και μικρότερες αλλά οργανωμένες καλλιέργειες πορτοκαλιών και μανταρινιών μεταποίησης, grapefruit, περγαμόντου, κουμ κουάτ και λάιμ. Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν τη σημαντική συμμετοχή της Ηλείας στην ελληνική παραγωγή εσπεριδοειδών και τη διαφοροποίηση των καλλιεργειών της.

Προτεραιότητα στην καταπολέμηση των ελληνοποιήσεων

Το ΥΠΑΑΤ επισημαίνει ότι δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στους ελέγχους της εγχώριας αγοράς, τόσο στο χονδρικό όσο και στο λιανικό εμπόριο, με στόχο να αποτρέψει την παράνομη διακίνηση εισαγόμενων προϊόντων ως ελληνικών. Όπως αναφέρεται, οι έλεγχοι αποσκοπούν στην προστασία των παραγωγών από τον αθέμιτο ανταγωνισμό, στη διασφάλιση της ποιότητας των προϊόντων και στην αποφυγή παραπλάνησης των καταναλωτών. Για τον λόγο αυτό έχει ήδη αποσταλεί ειδική εγκύκλιος προς όλες τις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές, προκειμένου να εντατικοποιηθούν οι έλεγχοι κατά την περίοδο αυξημένης διακίνησης των πορτοκαλιών.

Η απάντηση του Υπουργείου καταλήγει ότι, πέραν των ελέγχων, συνεχίζεται η στήριξη των Οργανώσεων Παραγωγών μέσω της νέας ΚΑΠ 2023-2027, με χρηματοδότηση δράσεων που αφορούν την ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία, την προστασία του περιβάλλοντος και την προσαρμογή της παραγωγής στις νέες απαιτήσεις της αγοράς, στοιχεία που αποκτούν ιδιαίτερη σημασία και για έναν νομό όπως η Ηλεία, όπου η καλλιέργεια των εσπεριδοειδών αποτελεί βασικό πυλώνα της πρωτογενούς οικονομίας.

Πηγή: patrisnews.com