ΕΛΛΑΔΑ

ΕΛΛΑΔΑ

Μπαλάκι ανάμεσα σε 4 υπουργεία τα εγκαταλελειμμένα παιδιά σε νοσοκομεία: Εφηβος ζει στο Παίδων 12 χρόνια

Μπαλάκι ανάμεσα σε 4 υπουργεία τα εγκαταλελειμμένα παιδιά σε νοσοκομεία: Εφηβος ζει στο Παίδων 12 χρόνια

Εδώ και 12 χρόνια ένα παιδί μεγαλώνει μέσα σε ένα θάλαμο νοσοκομείου , πηγαίνει σχολείο εκεί κοντά και επιστρέφει, καθώς η πολιτεία δεν έχει βρει μια κατάλληλη δομή που να μπορεί να καλύψει τις ιατρικές και κοινωνικές του ανάγκες. Ενα άλλο παιδί παρέμεινε υπό αστυνομική φύλαξη μέσα σε νοσοκομείο για 119 ημέρες, δηλαδή σχεδόν τέσσερις μήνες, χωρίς να υπάρχει η εξειδικευμένη φροντίδα που χρειαζόταν. Ενα παιδί με αυτισμό , αντί να δέχεται την περίθαλψη που χρειάζεται, καλείται η Αστυνομία προκειμένου να το ακινητοποιήσει με τη βία. Δύο 15χρονα κορίτσια είχαν φτάσει να κρατούνται ακόμη και σε κελί της ΓΑΔΑ , καθώς η λεγόμενη προστατευτική φύλαξή τους είχε μεταφερθεί από το νοσοκομείο στην Αστυνομική Διεύθυνση.

OxygenShop 11

Τα παραπάνω δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά· πίσω από αυτά υπάρχει ένα σύστημα παιδικής προστασίας που αδυνατεί να επιτελέσει τον ρόλο του. Περίπου 60 ανήλικοι βρίσκονται αυτή την περίοδο στα δύο νοσοκομεία Παίδων της Αθήνας, το «Αγία Σοφία» και «Αγλαΐα Κυριακού» (σ.σ. το Πεντέλης δέχεται λιγότερα έως και καθόλου τέτοια περιστατικά), με τον αριθμό τους να αλλάζει καθημερινά. Βρίσκονται εκεί όχι επειδή χρειάζονται όλα νοσηλεία, αλλά επειδή το κράτος αδυνατεί να βρει πού θα τα φιλοξενήσει. Παιδιά που έχουν κακοποιηθεί, εγκαταλειφθεί ή απομακρυνθεί με εισαγγελική εντολή από το οικογενειακό τους περιβάλλον, εγκλωβίζονται για εβδομάδες, μήνες ή ακόμη και χρόνια σε νοσοκομειακούς θαλάμους, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η προστασία τους μεταφράζεται σε αστυνομική επιτήρηση και περιορισμό, με το νοσοκομείο να μετατρέπεται σε χώρο προσωρινής φύλαξης, χωρίς να έχει ούτε την υποδομή ούτε το προσωπικό για να αναλάβει αυτόν τον ρόλο. Αξίζει να αναφερθεί πως ο αριθμός αυτός, που αποτελεί τον μέσο όρο, αυξάνεται ιδιαίτερα σε περιόδους γιορτών και το καλοκαίρι.

Πολυδιάσπαση ευθυνών

Τέσσερα υπουργεία, Υγείας, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δικαιοσύνης και Προστασίας του Πολίτη, εμπλέκονται στη διαχείριση αυτών των περιστατικών, με την πολυδιάσπαση των ευθυνών και την απουσία συντονισμού να μετατρέπουν τα παιδιά σε μπαλάκι πινγκ πονγκ. Αντί για δημόσιες δομές φιλοξενίας, κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους και εξειδικευμένη φροντίδα, η απάντηση που δίνεται από το κράτος είναι ένας νοσοκομειακός θάλαμος ή ένας αστυνομικός φρουρός.

Η εικόνα που περιγράφουν εργαζόμενοι στο Παίδων είναι αποκαλυπτική για την απουσία οργανωμένης κρατικής μέριμνας, αφού, όπως σημειώνουν, τα παιδιά αυτά θα έπρεπε να παραμένουν στο νοσοκομείο μία έως τρεις ημέρες, ώστε να υποβληθούν στις απαραίτητες εξετάσεις και να αξιολογηθεί η κατάσταση της υγείας τους, και στη συνέχεια θα έπρεπε να μεταφέρονται σε κατάλληλες κρατικές δομές φιλοξενίας. Στην πράξη, όμως, τέτοιες δομές είτε δεν υπάρχουν είτε δεν διαθέτουν διαθέσιμες θέσεις, καθώς βρίσκονται σε πλήρη αποσύνθεση, με αποτέλεσμα τα παιδιά να εγκλωβίζονται σε θαλάμους νοσοκομείων. Το πρόβλημα δε, είχε λάβει τεράστιες διαστάσεις την περίοδο της πανδημίας, με τα παιδιά που ζούσαν μέσα στο νοσοκομείο λόγω έλλειψης δομών να αγγίζουν τα 200 και με την κατάσταση αυτή να συνεχίζεται επί περίπου δύο χρόνια.

Δύο 15χρονες κλεισμένες σε κελί της ΓΑΔΑ καθώς η προστατευτική φύλαξή τους από το Νοσοκομείο Παίδων μεταφέρθηκε εκεί

Δεν είναι όμως και λίγα τα περιστατικά παιδιών που επιστρέφουν συνεχώς, αφού οι δομές –ακόμα και αυτές οι ελάχιστες– αδυνατούν να τα κρατήσουν, με αποτέλεσμα να υπάρχουν παιδιά που επιστρέφουν στο νοσοκομείο δύο και τρεις φορές μετακινούμενα από το ένα αδιέξοδο στο άλλο, ελπίζοντας πως θα βρεθεί μία λύση. Χαρακτηριστική είναι η υπόθεση ενός ανήλικου κοριτσιού, το οποίο είχε απομακρυνθεί δύο φορές από το οικογενειακό του περιβάλλον και είχε μεταφερθεί σε δομή φιλοξενίας που δεν το κράτησε και το παιδί επέστρεψε στην οικογένειά του, παρότι το περιβάλλον στο οποίο θα γύριζε δεν ήταν κατάλληλο. Ετσι το παιδί αυτό μετακινήθηκε από το ένα αδιέξοδο σε ένα άλλο και κατέληξε ξανά στο νοσοκομείο, αυτή τη φορά με νέα εισαγγελική εντολή.

Ιατρικές ανάγκες

Συγκλονιστική είναι και η περίπτωση ενός παιδιού με πρόβλημα υγείας, το οποίο ζει στο Παίδων εδώ και 12 ολόκληρα χρόνια (!), καθώς δεν υπάρχει κατάλληλη δομή που να μπορεί να αναλάβει παιδιά με τέτοιες ιατρικές ανάγκες. Ωστόσο, όπως εξηγεί εργαζόμενη στο νοσοκομείο, εάν είχε οικογενειακή υποστήριξη θα μπορούσε να βρίσκεται στο σπίτι του και να λαμβάνει εκεί την απαραίτητη διατροφή και φαρμακευτική αγωγή. Χωρίς οικογένεια όμως, αλλά και λόγω της ανεπάρκειας του κράτους που δεν φροντίζει να παρέχει ανθρώπινο περιβάλλον σε αυτά τα παιδιά, ο ανήλικος ζει σε θάλαμο νοσοκομείου και πηγαίνει σχολείο εκεί κοντά. Ενα παιδί που θα έπρεπε να μεγαλώνει σε ένα σταθερό περιβάλλον και ασφαλές τόσο για τη σωματική όσο και για την ψυχική του υγεία, βρίσκεται ουσιαστικά καθηλωμένο σε ένα νοσοκομείο, επειδή το κράτος δεν έχει προβλέψει πού μπορεί να ζήσει.

Οι ίδιοι οι εργαζόμενοι περιγράφουν την κατάσταση ως κακοποιητική, και για τα παιδιά αλλά και για το προσωπικό, καθώς γιατροί και νοσηλευτές καλούνται να αναλάβουν ευθύνες για τις οποίες δεν έχουν ούτε την κατάλληλη υποστήριξη ούτε επαρκές προσωπικό, κάνοντας λόγο για υποστελέχωση.

Εξαιρετικά σοβαρές είναι όμως και οι ελλείψεις στο σύστημα προστατευτικής φύλαξης ανηλίκων, παιδιών δηλαδή που παραμένουν υπό αστυνομική επιτήρηση μέσα σε νοσοκομεία χωρίς να πηγαίνουν σχολείο, χωρίς να προαυλίζονται, κρατούμενα σε ένα δωμάτιο, είτε επειδή κινδυνεύουν από κάποιον, είτε επειδή το σύστημα με τα τεράστια κενά και την αδιαφορία του τα οδήγησε στη λεγόμενη παραβατικότητα. Παιδιά φτωχά και μόνα, που δεν δέχονται την ψυχολογική υποστήριξη που χρειάζονται αντιμετωπίζονται από το κράτος ως πρόβλημα και όχι ως πολίτες με δικαιώματα.

Το θέμα το ανέδειξε πρόσφατα το The Manifold και οι δημοσιογράφοι Μαρινίκη Αλεβιζοπούλου και Αννα Νίνη. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ τους, δύο κορίτσια 15 ετών βρίσκονταν κλεισμένα σε κελί της ΓΑΔΑ, καθώς η προστατευτική φύλαξή τους από το Νοσοκομείο Παίδων μετατέθηκε εκεί. Μετά τον σάλο που προκλήθηκε από το δημοσίευμα, η Εισαγγελία Ανηλίκων εξέδωσε εντολή τα παιδιά να επιστρέψουν στο νοσοκομείο, με τους γιατρούς όμως να ζητούν εκ νέου αστυνομική φύλαξη. Το αποτέλεσμα ήταν να συνεχίσουν να κρατούνται, απλώς αυτή τη φορά σε θαλάμους και όχι στη ΓΑΔΑ.

Αυτή τη στιγμή, στα δύο νοσοκομεία Παίδων φυλάσσονται από την Αστυνομία πέντε παιδιά, ενώ ανάμεσά τους υπάρχει και παιδί με σοβαρή ψυχιατρική διάγνωση. Σοβαρό πρόβλημα εξάλλου είναι και η έλλειψη σαφών εισαγγελικών οδηγιών, με την Εισαγγελία Ανηλίκων να φέρει σημαντικές ευθύνες, καθώς η παροχή προφορικών εντολών και η έλλειψη σαφών επεξηγήσεων του κάθε περιστατικού προς τους αστυνομικούς –οι οποίοι, έτσι κι αλλιώς, δεν έχουν την εκπαίδευση και την κατάρτιση που χρειάζεται για κάτι τέτοιο, καθώς δεν είναι ούτε παιδοψυχολόγοι ούτε κοινωνικοί λειτουργοί– δημιουργεί χάος.

Ολοένα μεγαλύτερη προσφυγή στην αστυνομία για τη φύλαξη παιδιών που θα έπρεπε να βρίσκονται σε εξειδικευμένες δομές προστασίας

Σύμφωνα με πληροφορίες, πολλές είναι οι φορές που δεν έχουν καν αποσαφηνιστεί από την Εισαγγελία οι λόγοι παραμονής των συγκεκριμένων ανηλίκων στο νοσοκομείο ούτε το θεσμικό πλαίσιο της φύλαξής τους, με την Αστυνομία να μην γνωρίζει αν, για παράδειγμα, υπάρχουν ζητήματα επιμέλειας ή τυχόν απαγορεύσεις επικοινωνίας με συγκεκριμένα πρόσωπα, καθώς η προστατευτική φύλαξη ανηλίκων διατάσσεται από εισαγγελείς ανηλίκων τόσο για παιδιά που έχουν εμπλακεί σε παραβατικές πράξεις όσο και για εκείνα που έχουν απομακρυνθεί από το οικογενειακό τους περιβάλλον για την ασφάλειά τους.

Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ανησυχητική αν δει κανείς την κατακόρυφη αύξηση των περιστατικών προστατευτικής φύλαξης ανηλίκων από την Αστυνομία που διατάσσονται από την Εισαγγελία. Τα διαθέσιμα στοιχεία αποτυπώνουν μια εντυπωσιακή μεταβολή μέσα σε μόλις τέσσερα χρόνια, καθώς από μόλις μία προστατευτική φύλαξη που είχε διαταχθεί το 2022, οι περιπτώσεις έφτασαν τις τρεις το 2023, τις 13 το 2024 και τις 28 το 2025. Το 2026 έχουν ήδη καταγραφεί 25 περιστατικά, πριν καν ολοκληρωθεί το έτος. Η αύξηση δεν είναι απλώς αριθμητική, καθώς με αυτόν τον τρόπο αποτυπώνεται η ολοένα μεγαλύτερη προσφυγή στην Αστυνομία για τη φύλαξη παιδιών που θα έπρεπε να βρίσκονται σε εξειδικευμένες δομές προστασίας.

«Κρατούμενη»

Ενδεικτική της έκτασης του προβλήματος είναι η διάρκεια ορισμένων εκ των περιπτώσεων, με πρώτη εκείνη μίας ανήλικης που παρέμεινε υπό προστατευτική φύλαξη στο νοσοκομείο για συνολικά 117 ημέρες, δηλαδή σχεδόν τέσσερις μήνες (!). Σε άλλη περίπτωση, ανήλικη παρέμεινε «κρατούμενη» στο νοσοκομείο για 59 ημέρες, ενώ σε τρίτη περίπτωση η προστατευτική φύλαξη διήρκεσε 29 ημέρες. Μάλιστα, αυτή την περίοδο, στο Παίδων Πεντέλης βρίσκεται παιδί υπό αστυνομική φύλαξη εδώ και τρεις μήνες.

Εξαιρετικά ανησυχητικό είναι και περιστατικό που, σύμφωνα με πληροφορίες, η Αστυνομία κλήθηκε από νοσοκομείο για παιδί διαγνωσμένο με αυτισμό και της ζητήθηκε η ακινητοποίησή του, πράγμα που θα μπορούσε να γίνει μόνο με την άσκηση βίας. Το περιστατικό δεν είχε συνέχεια, αφού οι αστυνομικοί αρνήθηκαν να εμπλακούν. Οπως λένε οι ίδιοι, καλούνται να καλύψουν το κενό των κοινωνικών υπηρεσιών και της παιδικής προστασίας σε μία συνθήκη που δεν είναι καταρτισμένοι για να αντεπεξέλθουν. Και τονίζουν ότι αυτή τη συνθήκη την κάνει ακόμα πιο δύσκολη το γεγονός ότι τα παιδιά αυτά στερούνται για μεγάλα χρονικά διαστήματα ακόμη και βασικές ανάγκες της καθημερινότητας, όπως είναι ο προαυλισμός και η πρόσβαση στην εκπαίδευση. Ετσι βλέπουμε πως, αντί να εξασφαλίζεται ένα ασφαλές περιβάλλον με εξειδικευμένο προσωπικό, ψυχοκοινωνική υποστήριξη και πρόσβαση στην εκπαίδευση για αυτά τα παιδιά, η προστασία τους εξαντλείται στην παρουσία αστυνομικών που καλούνται να καλύψουν το κενό των κοινωνικών υπηρεσιών και της παιδικής προστασίας.

Οι δήμοι

Ακόμα ένα μεγάλο πρόβλημα που αναδεικνύεται είναι πως δεν υπάρχει επαρκής κοινωνική υπηρεσία στους δήμους για να παρακολουθεί συστηματικά την κατάσταση των παιδιών μετά την επιστροφή τους στο οικογενειακό περιβάλλον τους. «Ποιος ελέγχει αν τρώνε, αν έχουν κατάλληλο χώρο για να κοιμηθούν, αν είναι ασφαλή ή αν συνεχίζεται η κακοποίηση που οδήγησε στην απομάκρυνσή τους», αναρωτιέται εργαζόμενη του νοσοκομείου, εξηγώντας ότι λόγω αυτών των παραλείψεων πολλά παιδιά επιστρέφουν.

Σύμφωνα με εργαζόμενους, η λύση δεν είναι άλλη από τη δημιουργία κατάλληλων δημόσιων δομών ανοιχτού ή ημιανοιχτού τύπου, με κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχολόγους και εξειδικευμένο προσωπικό, αλλά και η ανάπτυξη ελεγχόμενων προγραμμάτων αναδοχής. Οπως ξεκαθαρίζουν γιατροί και αστυνομικοί, τα παιδιά δεν είναι κρατούμενοι, ούτε η ευθύνη της προστασίας τους μπορεί να μεταφέρεται στους αστυνομικούς, στους γιατρούς και στους νοσηλευτές, ενώ η παραμονή τους σε θαλάμους νοσοκομείων με τη λογική της επιτήρησης και του περιορισμού, δεν αντιμετωπίζει τις ανάγκες τους αλλά διαιωνίζει τον εγκλωβισμό τους.

(shutterstock)

Η απάντηση του υπουργείου Δικαιοσύνης

Μέχρι να εξασφαλιστεί κατάλληλος χώρος φιλοξενίας, ο ανήλικος παραμένει στο νοσοκομείο

Σε ερώτημα που τέθηκε στο υπουργείο Δικαιοσύνης σχετικά με το θεσμικό πλαίσιο προστασίας των ανηλίκων που απομακρύνονται από το οικογενειακό τους περιβάλλον, τις αρμοδιότητες των εισαγγελικών αρχών και την παραμονή τους στα νοσοκομεία μέχρι να βρεθεί κατάλληλη δομή φιλοξενίας, το υπουργείο επικαλείται το άρθρο 1532 του Αστικού Κώδικα, όπως τροποποιήθηκε με τον Ν. 4800/2021. Σύμφωνα με αυτό, σε περιπτώσεις κακής άσκησης της γονικής μέριμνας ή αδυναμίας των γονέων να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους, το δικαστήριο μπορεί να λάβει κάθε πρόσφορο μέτρο για την προστασία του παιδιού, ακόμη και να αφαιρέσει από τους γονείς την άσκηση της γονικής μέριμνας ή την επιμέλεια και να αναθέσει τη φροντίδα του σε τρίτο πρόσωπο ή επίτροπο. Σε εξαιρετικά επείγουσες περιπτώσεις, όταν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για τη σωματική ή ψυχική υγεία του παιδιού, ο εισαγγελέας διατάσσει κάθε πρόσφορο μέτρο για την προστασία του μέχρι την έκδοση απόφασης από το δικαστήριο, στο οποίο πρέπει να απευθυνθεί εντός 90 ημερών, με δυνατότητα αιτιολογημένης παράτασης για ακόμη 90 ημέρες. Παράλληλα, σε κάθε απόφαση πρέπει να λαμβάνεται πρωτίστως υπόψη το βέλτιστο συμφέρον του παιδιού, όπως προβλέπει και η Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα του Παιδιού.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το υπουργείο, ο εισαγγελέας ανηλίκων μπορεί να διατάξει την απομάκρυνση ενός παιδιού από επικίνδυνο οικογενειακό περιβάλλον και την ανάθεση της φροντίδας του σε προστατευτική δομή φιλοξενίας. Η αναζήτηση της κατάλληλης δομής γίνεται από την κοινωνική υπηρεσία του νοσοκομείου στο οποίο μεταφέρεται αρχικά το παιδί για τον απαραίτητο προληπτικό ιατρικό έλεγχο, τις εξετάσεις για μεταδοτικά νοσήματα και την παιδοψυχιατρική εκτίμηση. Μέχρι να εξασφαλιστεί κατάλληλος χώρος φιλοξενίας, ανάλογα με τις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε παιδιού (όπως αναπηρία, εξαρτήσεις ή ψυχιατρικά, νευρολογικά προβλήματα και αυτισμός), ο ανήλικος παραμένει στο νοσοκομείο.

Οσον αφορά την εμπλοκή της Αστυνομίας, το υπουργείο αναφέρει ότι περιορίζεται στην απομάκρυνση του ανηλίκου από το οικογενειακό περιβάλλον και στη μεταφορά του στο νοσοκομείο, κατόπιν σχετικής εισαγγελικής παραγγελίας, συχνά με τη συνδρομή παιδοψυχολόγου.

Παράλληλα, υπογραμμίζεται ότι η παραμονή των παιδιών στο νοσοκομείο μέχρι να βρεθεί κατάλληλη δομή φιλοξενίας ή να διερευνηθεί, κατόπιν ενδελεχούς αξιολόγησης, η δυνατότητα επιστροφής τους στο οικογενειακό περιβάλλον υπό προϋποθέσεις, δεν πρέπει να συγχέεται με την προστατευτική φύλαξη ανηλίκων από αστυνομικούς. Η τελευταία, σύμφωνα με το υπουργείο, αποτελεί εξαιρετική περίπτωση και επιβάλλεται υπό ειδικές έκτακτες συνθήκες, όπως σοβαρές ψυχικές ή διανοητικές διαταραχές, επικίνδυνες ή παραβατικές συμπεριφορές σε βάρος του προσωπικού ή της δημόσιας περιουσίας, αυτοτραυματισμούς ή κίνδυνο σωματικής βλάβης του ίδιου του παιδιού ή του νοσηλευτικού προσωπικού, καθώς και αδυναμία διαχείρισης του περιστατικού από τους κοινωνικούς λειτουργούς και τους εργαζόμενους του νοσοκομείου. Η φύλαξη αυτή διαρκεί μέχρι την ολοκλήρωση της αρχικής φροντίδας του παιδιού και την εξεύρεση της καταλληλότερης θεραπευτικής δομής ή δομής φιλοξενίας.

Πηγή: flamis.gr

Follow Us

OXYGEN FM

© 2021 AchaiaNews. All Rights Reserved.

Search